Pachnica próchniczka - Osmoderma eremita (Scopoli)
Rząd: chrząszcze - Coleoptera
Rodzina: żukowate - Scarabaeidae
|  |
|  |
|  |
 |
[ Pachnica dębowa ]
Morfologia: Osiąga długość ciała 22-32 mm. Ubarwienie pokryw czarne lub brunatnoczarne zwykle z oliwkowym połyskiem.
Biologia: Bytuje głównie na drzewach starych, dębach i wierzbach, których butwiejące drewno stanowi pożywienie jego larw. Samica składa jaja w liczbie ok. 30. Wylęgłe pod koniec sierpnia larwy żerują przez 2-3 lata w wewnętrznych próchnowiskach drzew liściastych, dochodząc do 10 cm długości ciała. Jesienią ostatniego roku żerowania larwy budują z cząstek próchna i ekskrementów komorę poczwarkową, w której następnie zimują. Na wiosnę następnego roku następuje przepoczwarzenie.
Dorosłe chrząszcze prowadzą skryty tryb życia, przebywając przeważnie w dziuplach. Niekiedy tylko przelatują na kwiaty lub owoce w celu odbycia żeru. Szczyt aktywności przypada na godziny zmierzchowe i nocne. W stadium larwalnym jest typowym próchnojadem, odżywiając się rozłożonym przez grzyby drewnem. Owady odżywiają się sokiem wyciekającym z miejsc
mechanicznego uszkodzenia drzew i owoców.
Dojrzałe płciowo osobniki migrują niechętnie i wyszukują miejsca rozwoju dla nowego pokolenia w promieniu do kilkuset metrów (do 200 m). Przeniesienie się zapłodnionej samicy na większą odległość może być jedynie przypadkowe. Owady dojrzałe latają od maja do sierpnia.
Występowanie: Zasiedla ciepłe, świetliste lasy liściaste i mieszane, parki, a także zadrzewienia. Warunkiem koniecznym do rozwoju pachnicy jest obecność starych dziuplastych drzew. Zaliczany jest do reliktów puszczańskich.
Gatunek wymieniony w załączniku II Konwencji Berneńskiej
Gatunek wymieniony załączniku II i IV Dyrektywy Siedliskowej.
Ochrona gatunkowa: ścisła
Polska czerwona księga; VU - narażony
Czerwona lista zwierząt; VU - narażony
Literatura:
- Klucze do oznaczania owadów Polski, część XIX, zeszyt 28b
- Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt
Publikacje:
- SDF dla obszaru Natura 2000 - PLH320017 "Trzebiatowsko-Kołobrzeski Pas Nadmorski"
- Waloryzacja przyrodnicza Gminy Miasto Kołobrzeg - 2015 r.
- Waloryzacja przyrodnicza Gminy Ustronie Morskie - 2015 r.
- Waloryzacja przyrodnicza Gminy Miasto Kołobrzeg - Aktualizacja waloryzacji z 2015 r. - 2021 r.
|
| Kołobrzeg: | Ekopark Wschodni (na ścieżce rowerowej, zmiażdżona, 4.08.2009 r.); ślady zasiedlenia u podstawy czterech dębów (ekstrementy, szczątki szkiletu, kokolit (Kołobrzeski Las oddz. 6b, 5c, 7.02.2025) - stanowisko zgłoszone do RDOŚ Szczecin); |
| gm. Ustronie M.: | Kołobrzeski Las (obserwowany martwy w pobliżu dębu "Bolesław"); w próchnie powalonego "Bolesława" stwierdzono larwy pachnicy (VI.2016); |
|
| |